Omikron jest w dużej mierze odporny na istniejące przeciwciała

Wariant omikron SARS-CoV-2 rozprzestrzenia się w alarmującym tempie. Wkrótce zastąpi dominujący obecnie na świecie wariant delta. Jednak niewiele było wiadomo na temat tego, czy obecnie dostępne szczepionki i leki będą skuteczne przeciwko wariantowi omikronu. Aby ocenić skuteczność szczepionek i przeciwciał terapeutycznych, zespół badawczy kierowany przez Stefana Pöhlmanna i Markusa Hoffmanna z Niemieckiego Ośrodka Badań Naczelnych — Leibniz Institute for Primate Research w Getyndze i kolegów z Hannover Medical School, University of Göttingen Medical Center, Friedrich -Alexander University of Erlangen-Nürnberg i Niemieckie Centrum Badań nad Zakażeniami w Brunszwiku zbadały, jak skutecznie wariant omikron jest neutralizowany przez przeciwciała pochodzące od osób wyleczonych i zaszczepionych. Inhibicja przez limfocyty T, które są wytwarzane po zakażeniu, pozostaje do przeanalizowania.

Zespół był w stanie wykazać, że przeciwciała od osób wyleczonych z trudem hamują wariant omikron. Przeciwciała po dwóch szczepieniach BioNTech-Pfizer również wykazywały znacznie zmniejszoną skuteczność przeciwko wariantowi omikron. Lepsze skuteczność zaobserwowano po trzykrotnym szczepieniu BioNTech-Pfizer, a także po szczepieniu heterologicznym preparatami Oxford-AstraZeneca i BioNTech-Pfizer. Wreszcie, większość przeciwciał terapeutycznych ocenianych w badaniu nie była skuteczna wobec wariantu omikronowego. Wyniki te wskazują, że kilka przeciwciał stosowanych w leczeniu COVID-19 będzie nieskutecznych wobec wariantu omikronu. Sugerują jednak również, że trzecia immunizacja szczepionką BioNTech-Pfizer (wspomagającą) i immunizacja heterologiczna mogą dobrze chronić przed wariantem omikron.

Wydaje się, że nowy wariant SARS-CoV-2 rozprzestrzenia się szybciej niż jakikolwiek poprzedni wariant i może wkrótce zdominować świat. Zakażenie SARS-CoV-2 i szczepienie prowadzi do wytwarzania przeciwciał, które silnie przyczyniają się do ochrony przed ciężką chorobą. Ponadto do leczenia COVID-19 stosuje się kombinacje przeciwciał wytwarzanych metodami biotechnologicznymi. Białko wypustkowe SARS-CoV-2 ułatwia wnikanie wirusa do komórek i stanowi główny cel dla przeciwciał hamujących (neutralizujące) wirusa. Dlatego ważne jest, aby ustalić, czy kolec omikrona jest deaktywowany przez przeciwciała indukowane po szczepieniu lub zakażeniu lub obecnie stosowane w leczeniu COVID-19. Naukowcy zbadali te pytania, używając nieszkodliwych cząstek wirusopodobnych, które przenoszą kolce omikronowe i są dobrze przystosowane do analizy wnikania wirusa i jego hamowania.

Obecnie w leczeniu COVID-19 stosuje się kombinacje przeciwciał Casirivimab i Imdevimab oraz Etesevimab i Bamlanivimab. Zespół wykazał jednak, że przeciwciała te są w dużej mierze nieskuteczne w walce z kolcem omikronowym. Tylko jedno przeciwciało, Sotrovimab, było w miarę efektywne. „Nasze badania nad kulturami komórkowymi sugerują, że większość przeciwciał dostępnych obecnie w terapii COVID-19 będzie nieskuteczna w przypadku omikrona. Sotrovimab jest wyjątkiem i może stać się ważną opcją leczenia dla pacjentów zakażonych omikronem” – podsumował pierwszy autor Markus Hoffmann.

Naukowcy dalej badali, czy pacjenci zakażeni w Niemczech podczas pierwszej fali pandemii wytworzyli przeciwciała, które chronią przed wariantem omikronu. Chociaż przeciwciała hamowaływirusa odpowiedzialnego za pierwszą falę, miały niewielki wpływ na rozwój omikrona. Dlatego można założyć, że osoby te nie mają silnej ochrony immunologicznej przed wariantem omikron.

Podsumowując:

  • Przeciwciała wytworzone po dwóch immunizacjach szczepionką BioNTech-Pfizer hamowały wypustkę omikrona znacznie mniej skutecznie niż białka wypustek innych wariantów.
  • Lepszy efekt ochronny zaobserwowano po trzech immunizacjach BioNTech-Pfizer oraz po immunizacji heterologicznej Oxford-AstraZeneca/BioNTech-Pfizer.
  • Wyniki te wskazują, że podwójna immunizacja z użyciem BioNTech-Pfizer może chronić mniej skutecznie przed wariantem omikron w porównaniu z wariantem delta.
  • W przeciwieństwie do tego potrójna immunizacja preparatem BioNTech-Pfizer (wzmacniacz) i szczepienie krzyżowe preparatem Oxford-AstraZeneca/BioNTech-Pfizer może zapewnić silniejszą ochronę.